Inhoudsopgave

1. Inleiding [link id=”9br6z”] Bomen en infrastructuur zijn beide onmisbaar voor een leefbare omgeving. De groei van bomen en de aanwezigheid van kabels en leidingen brengen zowel voordelen als uitdagingen met zich mee. Waar bomen zorgen voor verkoeling, verbetering van de luchtkwaliteit, het vasthouden van regenwater en biodiversiteit, kunnen hun wortels schade veroorzaken aan ondergrondse netwerken. Waar kabels en leidingen water, licht, warmte en informatie brengen, kan de aanleg, aanwezigheid en onderhoud hiervan leiden tot beschadiging van bomen. Dit groeiboek biedt inzicht in de interactie tussen bomen, kabels en leidingen. Het doel is om bij betrokken partijen de kennis over oplossingen te vergroten en praktische maatregelen aan te reiken die de negatieve effecten van deze wisselwerking minimaliseren of voorkomen. Dit wordt ondersteund door praktijkvoorbeelden en een maatregelencatalogus, zodat zowel ontwerpers, uitvoerders als beleidsmakers handvatten hebben om goede keuzes te maken. De informatie in dit document is bedoeld om samenwerking tussen groenbeheer en netbeheer te verbeteren, met oog voor een veilige instandhouding van bestaande en nieuwe ondergrondse infrastructuur en bomen. Figuur 1: Boomwortels bij kabels en leidingen (Bron: Rooibos Boomverzorging).

We willen graag van alles in de ondergrond inpassen, waaronder kabels, leidingen en bomen. Wanneer het is gelukt alles in de drukke stadse ondergrond te krijgen, moet het jaren later vaak weer open voor onderhoud aan of vervanging van assets, terwijl ontgravingen voor bomen juist niet goed zijn. Werken rondom kabels, leidingen en bomen kan nogal wat conflicterende belangen en vragen opleveren: Wie is verantwoordelijk voor wat; wie draagt de financiële lasten; welke belangen wegen zwaarder? Er is terrein te winnen, maar gelukkig gaat samenwerken in de ondergrond bij knelpunten rondom kabels, leidingen en bomen vaak ook al goed. Er bestaan al mooie voorbeelden van goed afgestemde projecten en slimme technische oplossingen. Netbeheerders en de gemeenten in Dordrecht, Tilburg en Amsterdam deelden een aantal van hun succesverhalen met ons.

Figuur 4: Eisen en randvoorwaarden bij inpassen kabels, leidingen en bomen (Bron:COB).